სულხან-საბა ორბელიანის „სიტყვის კონაში“ დადასტურებული ზოგიერთი ბოტანიკური ტერმინის რაობისათვის
საკვანძო სიტყვები:
ტერმინოლოგია, ბოტანიკის ტერმინოლოგია, სულხან-საბა ორბელიანი, „სიტყვის კონა“ანოტაცია
სულხან საბა ორბელიანის „სიტყვის კონაში“ საყურადღებოა მცენარეთა ნაყოფის აღმნიშვნელი ზოგადი მნიშვნელობის სახელები და მათი დეფინიცია, შდრ.: „ხილი ეწოდების წალკოტთა მყოფთა ხილთა ხეზე სხმულთა, ქერქ–რბილთა, ვითარცა ვაშლთა. ბროწეულთა, ყურძენთა, ლიმოთა და მისთანათა; ხოლო ხული – ქერქ-მაგართა, ვითარცა ნუშთა, ნიგოზთა, წაბლთა, ნაჟვთა და მისთანათა; ხოლო ხმილი – ბალახთა ზედა მობმულთა, ვითარცა ნესვთა, მელსაპეპონთა, მარწყვთა, კიტრთა და მისთანათა; ხოლო ხიჩატელი – ველურთა ტყეთა შიგან უმუშაკოდ მოსულთა ხის ნაყოფთა“.
წარმოდგენილ სახელთა ერთი ნაწილის ტერმინებად დამკვიდრება დღესაც მნიშვნელოვანია (მაგ. ხიჩატელი (<ხილმჩატელი) - „ყოველი ხილი ველური“ (საბა, 1993).
დასაზუსტებელია ზოგიერთი ბოტანიკური ტერმინის რაობა სათანადო მცენარის ბიოლოგიურ მახასათებლებთან მიმართების კუთხით (კაკრა, კენკრა, ნაჟვი).
წყაროები
აბულაძე 1973 – ილია აბულაძე, ძველი ქართული ენის ლექსიკონი, თბილისი.
ბაგრატიონი 1986 – იოანე ბაგრატიონი, საბუნებისმეტყველო განმარტებითი ლექსიკონი, თბილისი.
ბიბლ. ლექს. 2009 – ბიბლიის ლექსიკონი, (მასალები), ტ. II, თბილისი.
გიგინეიშვილი 2016 – ბაქარ გიგინეიშვილი, ქართული ენის ისტორიულ-ეტიმოლოგიური ლექსიკონი, თბილისი.
ერისთავი 1884 – რაფიელ ერისთავი, ქართულ-რუსულ-ლათინური ლექსიკონი: მცენარეთა, ცხოველთა და ლითონთა სამეფოებებიდგან, თბილისი.
თოფჩიშვილი 2010 – როლანდ თოფჩიშვილი, საქართველოს ეთნოგრაფია/ეთნოლოგია, თბილისი.
ლაჩაშვილი 1977 – იოსებ ლაჩაშვილი, მოკლე ბიოლოგიური ლექსიკონი, თბილისი.
მაყაშვილი 1961 – ალექსანდრე მაყაშვილი ბოტანიკური ლექსიკონი, თბილისი.
საბა 1991; 1993 – სულხან-საბა ორბელიანი, ლექსიკონი ქართული, თბილისი.
სარჯველაძე 2001 – ზურაბ სარჯველაძე, ძველი ქართული ენის სიტყვის კონა, თბილისი.
ფეიქრიშვილი 1992 – ჟუჟუნა ფეიქრიშვილი, მესხური დიალექტის სალექსიკონო მასალა, ქუთაისი.
ქართ. დიალ. 1961 – ივანე გიგინეიშვილი, ვარლამ თოფურია, ი. ქავთარაძე, ქართული დიალექტოლოგია, I, ახალი ქართული ენის
კათედრის შრომები, 3, თბილისი.
ქეგლ 1955 – ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონი, IV, თბილისი.
ქეგლ 1964 – ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონი, VIII, თბილისი.
ქეგლ 1986 – ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონი, ერთტომეული, თბილისი.
ქსე 1980 – ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბილისი.
ღლონტი 1984 – ალექსანდრე ღლონტი, ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა, თბილისი.
ჩიქობავა 1938 – არნოლდ ჩიქობავა, ჭანურ-მეგრულ-ქართული შედარებითი ლექსიკონი, თბილისი.
ჩუბინაშვილი 1961 – ნიკო ჩუბინაშვილი, ქართული ლექსიკონი, თბილისი.
ჩუბინაშვილის 1973 – ნიკო ჩუბინაშვილი, რუსულ-ქართული ლექსიკონი, II;
ჩუბინაშვილი 1984 – დავით ჩუბინაშვილი, ქართულ-რუსული ლექსიკონი, მეორე გამოცემა, თბილისი.
